Shabbat · 20. Dieren
09. Verwonden (Ĥovel)
Net zoals het door het Tora-recht verboden is enig levend wezen te doden, is het ook door het Tora-recht verboden bloedverlies te veroorzaken. "Bloed is immers leven" (Devarim 12:23). Bovendien is er, met het vrijkomen van een beetje bloed, sprake van een plaatselijk verlies van leven. Dit verbod geldt zelfs wanneer het bloed het lichaam niet verlaat, maar slechts uit bloedvaten lekt en zich onder de huid ophoopt. Ook dit wordt gezien als een plaatselijk verlies van leven (SA 316:8; BHL s.v. "ve-haĥovel").[6]
Dienovereenkomstig, als iemand op Shabbat een ander met de bedoeling te verwonden slaat en een bloeding of hematoom veroorzaakt, is hij niet alleen schuldig aan een interpersoonlijke overtreding maar ontheiligt hij ook Shabbat. Dit geldt eveneens voor wie in woede een dier slaat en een bloeding of hematoom veroorzaakt. Naast het overtreden van tza'ar ba'alei ĥayim, overtreedt hij het verbod van Ĥovel.
Men mag op Shabbat geen bloedtest doen. Aangezien het doel is het bloed te gebruiken, is het afnemen ervan door het Tora-recht verboden. In gevallen van levensgevaar is het uiteraard toegestaan. Het is eveneens verboden aan een korstje te krabben of te peuteren als dit het zal doen bloeden, of de tanden te poetsen op een wijze die het tandvlees zal doen bloeden (zoals uitgelegd in 14:2).
Een Jood mag een injectie toedienen aan iemand die ziek is, ook al is dat niet op gevaarlijke wijze, zolang de injectie in het vlees wordt gegeven, aangezien dit de zieke niet noodzakelijkerwijs zal doen bloeden. Als de injectie of het infuus daarentegen in een ader wordt gegeven, is het voor een Jood verboden deze toe te dienen aan iemand die niet op gevaarlijke wijze ziek is, aangezien er beslist ten minste een beetje bloed zal zijn. Een niet-Jood mag echter worden gevraagd deze injectie te geven. Als de zieke op gevaarlijke wijze ziek is, mag zelfs een Jood de injectie geven (hieronder 28:7).
[6]. Rashi stelt dat Ĥovel een tolada van Shoĥet is. Verscheidene andere Rishonim (zoals Ran) bespreken de kwestie maar maken niet duidelijk of Ĥovel een tolada van Shoĥet is of deel uitmaakt van de av melacha. Rambam stelt dat Ĥovel aansprakelijk maakt vanwege Mefarek, een tolada van Dash.