Shabbat · 17. Elektriciteit en elektrische apparaten

01. Het inschakelen van elektrische verlichting en apparaten

Het is door de Tora-wet verboden om een elektrische gloeilamp aan te zetten of een elektrisch verwarmingselement te activeren, want wanneer de lamp wordt aangezet of een verwarmingselement wordt geactiveerd, gaat de gloeidraad gloeien (zie hierboven, 4:5 en n. 3, betreffende tl-lampen), en dit is een vorm van Hav'ara die door de Tora verboden is. Hoewel het waar is dat mensen vroeger doorgaans geen warmte of licht produceerden door metaal te verhitten, vinden wij niettemin dat het verhitten van metaal voor welk doel dan ook door de Tora-wet verboden was. Zo schrijft Rambam dat iemand die metaal verhit met de bedoeling het daarna te harden door het in koud water te dompelen, het Tora-verbod van Mav'ir overtreedt (MT 12:1). Het is dus duidelijk dat het verhitten van metaal door de Tora-wet verboden is wanneer het een bepaald doel dient.

Het doven van een gloeilamp of verwarmingselement is slechts rabbijns verboden. Het verschilt van een gewone handeling van Mekhabeh, waarvan het doel is houtskool te scheppen (zoals hierboven uitgelegd 16:5). Daarentegen schept het uitschakelen van een elektrisch apparaat niets, zodat het verbod erop rabbijns is.

De Tora verbiedt het verrichten van verboden melachot door middel van elektrische apparaten. Zo vormt het activeren van een elektrische meelmolen op Shabbat een overtreding van Toĥen, overtreedt het bedienen van een elektrische mixer op Shabbat Lash, en zo verder voor alle melachot. Hoewel de persoon niet met de hand maalt of kneedt, worden alle melachot die het apparaat verricht beschouwd als melachot die door hem zijn verricht, aangezien hij op de knop drukt of de schakelaar omzet om het apparaat aan te zetten (Oraĥ Mishpat §70; Aĥiezer 3:60).

Net zoals men een elektrisch apparaat niet door op een knop te drukken mag aanzetten, zo mag men ook niets met een afstandsbediening activeren. Ook al is er geen rechtstreeks contact tussen de vinger die op een knop van de afstandsbediening drukt en het apparaat, het is, aangezien dit de normale manier is om dergelijke apparaten aan te zetten, verboden, net zoals handmatige activering verboden is.