16.35. Hallel, het Grote Hallel en de afsluitende Beracha

Na Birkat Ha-mazon drinken we de derde beker wijn en schenken we vervolgens de vierde beker in, waarover we de Hallel en de "Grote" Hallel ("Hallel Ha-gadol") reciteren.

Vóór de Hallel reciteren we de paragraaf "Sjefoch Chamatcha" ("Stort Uw toorn uit over de volkeren die U niet kennen..."). Sommigen hebben het gebruik om op dit punt de deur te openen, om aan te tonen dat we op deze nacht beschermd zijn tegen vernietigende krachten en niet bang zijn voor onze vijanden. Krachtens dit geloof zal de Masjiach (Messias) komen en zijn toorn uitstorten over de goddeloze vijanden van Israël (Rema 480:1). Sommigen hebben het gebruik om te staan tijdens het reciteren van Sjefoch Chamatcha (AHS ad loc., en dit was de praktijk van Rav Kook). Na het reciteren van Sjefoch Chamatcha sluiten we de deur.

Daarna gaan we verder met het tweede deel van de Hallel. Er is een mitswa om bepaalde verzen (Tehillim 118:1-4, 24-25) te reciteren in een vorm van voorlezer en antwoord; de leider van de Seder reciteert het vers eerst, en de overige deelnemers antwoorden. Le-chatchila is er een mitswa om ervoor te zorgen dat er drie volwassenen aanwezig zijn om de verzen op deze manier te reciteren (Rema 479:1). Een individu vervult de mitswa echter zelfs door de Hallel alleen te reciteren. Als er slechts twee personen aanwezig zijn, moeten zij de verzen samen reciteren (MB 479:10-11).

Hierna reciteren we de Grote Hallel (hoofdstuk 136 van Tehillim), gevolgd door Nisjmat Kol Chai ("De ziel van alles wat leeft") en de afsluitende beracha. Er zijn verschillende meningen over de formule van de afsluitende beracha: Sefardiem sluiten af met de paragraaf "Jehaleloeka", die de normale recitatie van de Hallel afsluit. Asjkenaziem sluiten af met "Jisjtabach", die de lofpsalmen afsluit die bij Sjachariet worden gereciteerd. Hierna zingen we diverse liederen die gecomponeerd zijn in het tijdperk van de Risjoniem.

De eenvoud dicteert dat de vierde beker direct na de afsluitende beracha van de Hallel gedronken moet worden, wat ook de Seder afsluit zoals die door de Wijzen in de tijden van de Misjna is ingesteld, en dat de liederen en gedichten die volgen slechts een gebruik zijn. Niettemin drinken sommigen de vierde beker na het zingen van een paar van deze extra liederen, zodat ook deze over een beker wijn worden gezongen en zo in de Seder worden opgenomen (zie MB 480:6). Elk gezin moet zijn eigen traditie voortzetten.

Het Sefardische gebruik is om geen "ha-gefen" te reciteren vóór de vierde beker, terwijl het Asjkenazische gebruik is om dit wel te reciteren. Na de vierde beker wordt de beracha acharona van "Al Ha-gefen" gereciteerd.