16.22. DE MITSWA OM MATZE TE ETEN

Er is een Thora-gebod om op de avond van de 15e Nisan matze te eten, zoals er staat: "In de avond zult u matzot eten" (Sjemot 12:18). Deze matze moet bewaakt zijn (sjemoera), zoals er staat: "En u zult de matzot bewaken (oe-sjemartem)" (ibid. 17). Sommigen zijn nauwgezet om de mitswa te vervullen met matze die met de hand is gemaakt voor het doel van deze mitswa (hierboven 12:4). Iemand die gestolen matze eet, vervult zijn verplichting niet (SA 454:4). Daarom is het goed om vóór Pesach voor de matze te betalen, of op zijn minst de expliciete instemming van de winkeleigenaar te verkrijgen om de koper het eigendom van de matze te verlenen, zelfs als deze nog niet is betaald, want als de winkeleigenaar er niet mee instemt de matze op krediet te geven, kan men zijn verplichting er niet mee vervullen (MB 454:15).[19] Zodra men een kezajit van sjemoera matze eet, heeft men het Thora-gebod vervuld, omdat alle Thora-geboden met betrekking tot eten de consumptie van ten minste een kezajit vereisen.

De Wijzen hebben drie extra kezajitiem aan matze verordend om te worden gegeten bij de Seder, wat een totaal van vier maakt. Na het reciteren van de berachot van "ha-motzi" en "al achilat matze", eten we, le-chatchila, twee kezajitiem: één van de bovenste matze, voor "ha-motzi", en één van de gebroken middelste matze voor "al achilat matze". Later eten we nog een kezajit met maror, voor korech, en aan het einde van de maaltijd eten we nog een kezajit als de afikoman (sommigen zeggen dat het de voorkeur verdient om twee kezajitiem te eten voor de afikoman).

Voordat we ingaan op de details van de grootte van een kezajit, laten we de praktische halacha verduidelijken: Er is consensus dat een kezajit ongeveer een derde is van een stuk machinale matze, en ongeveer een even groot stuk van een handgemaakte matze. Dus direct na het reciteren van "ha-motzi" en "al achilat matze", moeten twee derde van een machinale matze worden gegeten. Nog een derde moet worden gegeten voor korech en nog een voor de afikoman.

De kezajit aan matze moet continu worden gegeten. Als men pauzeert tijdens het eten, en als gevolg daarvan er langer over doet dan een sjioer achilat pras om een kezajit te eten, vervult hij de mitswa niet. We zullen binnenkort bespreken hoe lang een sjioer achilat pras precies is, maar voor nu is het genoeg om te zeggen dat wie een kezajit aan matze continu eet, de mitswa zonder twijfel vervult en niet op de klok hoeft te kijken, want de enige manier waarop het mogelijk is om er langer over te doen dan achilat pras is als men een paar minuten stopt met eten.

[19]. Sommigen zorgen er nauwgezet voor dat het gezinshoofd de matze koopt namens zijn gasten en volwassen kinderen, zodat zij matze eten die hen toebehoort. Niettemin vervult iemand die matze eet met toestemming van de eigenaar zijn verplichting. Het is niet noodzakelijk om de matze formeel te verwerven, aangezien men zijn verplichting kan vervullen met geleende matze (MB 454:15).