Pesach · Hoofdstuk 16

16.30. Degenen die vrijgesteld zijn van Matze en Maror

Iemand die niet in staat is om een kezajit aan matze (een derde van een matze) te eten, moet ten minste proberen een portie matze te eten die gelijk is aan een hedendaagse olijf, omdat sommige poskim volhouden dat dit de ware grootte van een kezajit is. Men mag echter niet de beracha van "al achilat matze" over deze hoeveelheid matze reciteren, omdat veel poskim volhouden dat dit onvoldoende is voor het vervullen van de mitswa om matze te eten. In plaats daarvan moet hij aan de verplichting om een beracha te reciteren voldoen via de beracha van de leider van de Seder. Als men zelfs niet het volume van een hedendaagse olijf kan eten, is het nog steeds goed om zoveel mogelijk matze te eten als men kan, zelfs een kleine hoeveelheid.

Met betrekking tot iemand die weet dat het eten van matze hem ziek zal maken of een bestaande ziekte zal verergeren, maar zeker niet zijn leven in gevaar zal brengen, zijn de poskim verdeeld over de vraag of hij verplicht is om matze te eten: volgens R. Sjlomo van Vilna is zo'n persoon vrijgesteld van het eten van matze op Pesach (Binjan Sjlomo §47), terwijl volgens Maharam Schick een zieke alleen vrijgesteld is van het eten van matze als er sprake is van levensgevaar (OCh §260). Het gebruik is om te beslissen in overeenstemming met de milde mening. (Met betrekking tot maror en de vier bekers wijn, wat rabbinale mitswot zijn, is er consensus dat iemand die het bed moet houden als hij ze eet, vrijgesteld is, zoals uitgelegd in sectie 7.)

Volgens dit moeten de meeste mensen die lijden aan coeliakie op de Sederavond een kezajit aan matze eten, omdat een kezajit aan matze hen niet ziek zal maken. Zelfs als het iemand enigszins doet lijden, wordt dit niet als ziekte beschouwd. Echter, mensen die lijden aan ernstige coeliakie, en die weten dat zij waarschijnlijk een sterke reactie op matze zullen krijgen, zijn vrijgesteld van de mitswa van het eten van matze. Tegenwoordig kan men matzot vinden die van haver zijn gemaakt, wat beter is voor mensen met coeliakie.