13.07 Samenvatting: Wat mag er gegeten worden op Erev Pesach?

Zoals we hebben geleerd, verbiedt de Thora het eten van chametz na het middaguur op de 14e van Nisan, en de Wijzen verlengden het verbod met twee uur als veiligheidsmaatregel. Daarom mag men op Erev Pesach chametz eten tot het einde van het vierde seizoen-uur (d.w.z. het eerste derde deel van de dag). Zoals blijkt uit Joodse kalenders, zijn er twee benaderingen om deze uren te berekenen. Volgens Magen Avraham beginnen we met het berekenen vanaf de dageraad; volgens de Vilna Gaon (Gra) vanaf zonsopgang. Idealiter zou men streng moeten zijn en het begin van het verbod berekenen volgens Magen Avraham. Echter, wanneer nodig – aangezien het verbod op het eten van chametz na het vierde uur rabbijns is – mag men mild zijn en chametz eten tot het einde van het vierde uur volgens de berekening van de Gra.

Na vier uur ontstaat er een probleem voor degenen die gewoonlijk afzien van het eten van kitniyot op Pesach: wat kan men eten om zijn honger te stillen? Chametz en kitniyot zijn verboden, en zelfs matze is rabbijns verboden op de 14e van Nisan. We hebben gezien dat zelfs cake en koekjes op basis van matzemeel onderwerp van geschil zijn onder de poskiem. In de praktijk mag men mild zijn, aangezien dit meningsverschil een rabbijns verbod betreft, hoewel strengheid loon naar werken geeft. Volgens alle meningen mag men gekookte matzeballen eten.

Ei-matze (matze asjira, waaronder matze gekneed met olie, wijn of enig ander vruchtensap) mag volgens de Sefardische gewoonte gegeten worden op Erev Pesach en Pesach, maar volgens de Asjkenazische gewoonte is het verboden. Tegenwoordig zijn er ernstige zorgen ontstaan over de manier waarop matze asjira wordt geproduceerd, en volgens de meeste poskiem moeten zelfs Sefardische Joden zich onthouden van matze asjira, zelfs op Erev Pesach na het middaguur.

Zelfs degenen die het gebruik hebben om matze asjira te eten (wanneer het op de juiste wijze is geproduceerd, zonder problemen), mogen dit alleen eten tot het einde van het negende seizoen-uur van de dag. Bij het begin van het tiende uur, drie uur voor het begin van de feestdag, verbieden de Wijzen het eten van enige soort gebak, zodat iemands eetlust wordt opgewekt voor de matze en de feestelijke maaltijd van de Seder. Als men tijdens deze uren honger heeft, mag men fruit, groenten, vlees of vis eten, zolang men voorzichtig is om een kleine hoeveelheid te eten, zodat men 's avonds honger zal hebben. Als iemand zo gevoelig is dat hij, als hij 's middags vlees of ander voedsel eet, 's avonds geen honger zal hebben, moet hij zijn maaltijden op Erev Pesach zo plannen dat hij eetlust heeft wanneer hij die avond de matze eet.