07. Het Voorkomen van Rijzen tijdens het Kneden

Het meel voor de Matzot wordt minstens één dag voordat het tot deeg wordt gekneed gemalen, aangezien het malen het meel iets verwarmt, en als ze niet wachten, is er grotere bezorgdheid dat het deeg Chametz wordt (SA 453:9). Er wordt geen zout of peper aan het deeg toegevoegd, aangezien deze het deeg kunnen verwarmen, wat het risico vergroot dat het Chametz wordt (SA 455:5-6).

Le-khat-chila zou men niet meer matze-deeg moeten maken dan met circa 1,5 kg meel (het sji'oer voor het met een beracha moeten afzonderen van challah van het deeg), aangezien het voor één persoon moeilijk is om zo'n groot stuk deeg grondig en snel te kneden, en er bezorgdheid is dat delen van het deeg Chametz kunnen worden. Be-di’avad, als men een grotere hoeveelheid heeft gekneed, is de Matze koosjer zolang het deeg niet 18 minuten heeft gerust en er geen tekenen van rijzen zijn verschenen (SA 456:1-2).

Wanneer er meerdere mensen betrokken zijn bij het kneden, platdrukken en uitrollen van het deeg, houden sommige Poskim vol dat het is toegestaan om grotere hoeveelheden te kneden, en inderdaad doen velen dat. Toch is het aanvankelijk gepast om strikt te zijn en niet meer te kneden dan de maat die de Wijzen hebben vastgesteld (MB 456:7). Wanneer het kneden machinaal gebeurt, is het gebruikelijk om, zelfs le-khat-chila, grote volumes deeg te kneden.

Men mag het deeg niet kneden op een warme plaats, aangezien hitte het rijsproces versnelt. Daarom zou men niet moeten kneden op een zonnige plaats, en tijdens een sjarav (chamsin; een hittegolf waarbij de zon door wolken en zand aan het zicht wordt onttrokken), zou men het deeg niet buiten of binnen nabij ramen moeten kneden, want ook al zijn de meeste zonnestralen door wolken bedekt, de gehele lucht straalt intense hitte uit. Uiteraard moet men niet kneden op een plaats die verwarmd is door een oven (SA 459:1). Be-di’avad, als het deeg op een warme plaats werd gekneed maar er geen tekenen van rijzen in het deeg of de Matze werden gezien, is de Matze koosjer voor Pesach (ibid. 5).

Le-khat-chila mag men niet eens voor één moment stoppen met het bewerken van het deeg (SA 459:2). Als de handen van de persoon die het deeg kneedt warm worden, moet hij ze afkoelen in koud water. Sommigen zijn voorzichtig om hun handen af en toe in water af te koelen terwijl ze aan het kneden zijn (MB 459:27).