03. Kan Chametz die Vóór Pesach Nietig is Verklaard Haar Status Herwinnen ("Chozer Ve-ne'or") op Pesach?

De Risjonim zijn het oneens over een fundamentele vraag: Is Chametz die vóór Pesach batel be-sjishim was, "chozer ve-ne'or" ("herwaakt", d.w.z. de nietigverklaring wordt ongedaan gemaakt) wanneer Pesach aanbreekt? En aangezien op Pesach Chametz zelfs niet in minder dan één deel per duizend batel is, maakt het dan het hele mengsel verboden? Of betekent de bitul vóór Pesach dat het niet meer chozer ve-ne'or kan zijn? Bijvoorbeeld, een kruimel Chametz die vóór Pesach in een grote schaal gekookt vlees valt, is uiteraard batel, en dit voedsel mag zelfs na het middaguur op de 14e Nisan worden geconsumeerd. De vraag is of het nog steeds toegestaan is om het te eten nadat Pesach is begonnen.

Sommige poskim oordelen dat als Chametz vóór Pesach batel be-sjishim was, het als volledig geëlimineerd wordt beschouwd en op Pesach niet meer chozer ve-ne'or kan zijn. Daarom is het hele mengsel toegestaan voor consumptie (Rosj, Tur en anderen). Andere poskim zeggen dat de nietigverklaring die vóór Pesach plaatsvindt niet effectief is; zodra Pesach begint, "herwaakt" de Chametz en wordt het hele mengsel verboden (Rambam, Rasjba).

Deze vraag heeft belangrijke gevolgen voor de status van matzot. Af en toe druppelt er wat water op een hoop tarwekorrels, waardoor een paar korrels gaan rijzen. Het is erg moeilijk om deze korrels te vinden en uit de stapel te verwijderen, maar het is duidelijk dat de koosjere tarwekorrels die geen Chametz zijn geworden de gerezen korrels met meer dan zestig-tegen-één overtreffen. Volgens de opvatting dat Chametz "chozer ve-ne'or" is, zal het verboden zijn om de matzot op Pesach te eten als alle tarwe samen wordt gemalen en er matzot van het meel worden gebakken, omdat de druppel Chametz erin alle matzot verboden maakt. Het is daarom belangrijk om ervoor te zorgen dat er geen enkele Chametz-korrel zit in de tarwe waarvan matze wordt gemaakt. Maar volgens de mening dat Chametz die vóór Pesach nietig is verklaard niet chozer ve-ne'or is, zijn de matzot koosjer voor Pesach. Er is dan geen noodzaak om de tarwekorrels één voor één te controleren om de gerezen korrels te verwijderen, omdat ze vóór Pesach al batel be-sjishim waren.