Pesach · Hoofdstuk 11
12. Glaswerk
Er ontstond in de tijd van de Risjonim een geschil over glazen kelim. Sommigen zeggen dat aangezien glas glad en hard is, de smaak van voedsel er niet in wordt geabsorbeerd en er niet aan hecht, zelfs niet als het heet voedsel bevatte. Daarom is het, zelfs als glazen kelim gedurende het jaar met verboden voedsel of Chametz zijn gebruikt, voldoende om ze grondig schoon te maken om het gebruik ervan voor koosjer voedsel of op Pesach mogelijk te maken (Ra'avya, Rosh, Rashba, Ran, SA 451:26).
Anderen zijn het daar niet mee eens en zeggen dat, aangezien glaswerk van zand is gemaakt, net als aardewerk, ze de status van aardewerk hebben, ook al absorberen glazen kelim feitelijk niet, en dus niet gekasjerd kunnen worden. Daarom is er, als men ze met heet Chametz-voedsel heeft gebruikt, geen manier om ze voor Pesach te kasjeren (Rabbeinu Yechiel, Smag, Rabbeinu Peretz, Terumat Ha-deshen en Rema).
Weer andere Risjonim nemen een tussenpositie in. In hun visie hebben glazen kelim dezelfde status als metalen kelim. Als ze met kokend heet Chametz-voedsel zijn gebruikt, moeten ze worden gekasjerd door middel van hagala in kokend heet water (Rambam, Or Zaroea en Shibolei Ha-leket).
Vele Sefardiem volgen de coulante mening en kasjeren glaswerk alleen door afspoelen, en vele Asjkenaziem hebben het gebruik om glaswerk niet te kasjeren. In de praktijk lijkt het echter dat de tussenpositie, volgens welke glaswerk dezelfde status heeft als metalen kelim en gekasjerd kan worden door middel van hagala, de primaire is. Degenen wier familiegebruik is om coulant te zijn, mogen hun gebruik handhaven, en degenen wier familiegebruik is om strikt te zijn, zouden hun gebruik moeten handhaven. [12]
Voetnoot [12]: In Peninei Halakha: Kasjroet 32:5, noot 3, wordt deze kwestie uitgebreid behandeld. Het volgende is een samenvatting: De meeste Sefardische rabbijnen oordelen coulant dat glaswerk gekasjerd mag worden door afspoelen, in overeenstemming met SA 451:26, Pri Chadash, Sjetilei Zeitim en Sha’ar Ha-mifkad. Veel hedendaagse Poskim oordeelden eveneens zo, zoals geciteerd door Alei Hadas, Netivei Am, Sjemesj U-magen en R. Ovadia Yosef. Sommigen zijn strikt en vereisen hagala, waaronder: Rav Pe’alim, R. Chayim David Ha-Levi, R. Mordechai Eliyahu, R. David Shloush en R. Kapach. Het lijkt erop dat in het verleden glas niet sterk en duurzaam genoeg was om in een kli rishon op een vlam te worden gebruikt, dus de Risjonim en Sjoelchan Aroech, die glaswerk toestaan met afspoelen en zonder hagala, verwezen naar kelim waarvan het meest intense gebruik op het niveau van iroei of kli sjeni was. Er zijn ook meningsverschillen onder Asjkenazische Poskim. Rema 451:26 oordeelt strikt dat glazen kelim voor Pesach niet gekasjerd kunnen worden door middel van hagala, maar be-di’avad, als ze schoongemaakt zijn, is heet voedsel dat in deze kelim is geplaatst niet verboden (Darkhei Mosje 451:19; Taz 451:30). Volgens MA 451:49 mag men alleen be-di’avad coulant zijn na kasjeren door middel van hagala. Chok Yaakov 451:68, SAH 451:73, Mekor Chayim 451:46 en Maharsjam stemmen hiermee in. Sommigen oordelen dat hagala drie keer op glaswerk moet worden uitgevoerd, omdat volgens de Itur hagala drie keer effectief is na 24 uur, zelfs voor aarden kelim (Tzitz Eliezer 9:26, die R. Tzvi Pesach Frank citeert). Velen hebben geschreven dat we alleen strikt oordelen en glaswerk niet kasjeren wanneer het om Chametz gaat, maar dat men kelim van andere verboden wel mag kasjeren door middel van hagala. Dit is de visie van Maharam Brisk, Seridei Esj, Beit Avi en Minchat Jitzchak. Volgens She’elat Ya’avetz 1:67 mag men technisch gezien glazen kelim kasjeren door ze af te spoelen, maar door de ernst van het Chametz-verbod ontstond het gebruik om ze niet te gebruiken. Beit Lechem Yehoeda, Chamoedei Daniël en Yad Yehoeda verklaren iets dergelijks. Omdat er meningsverschillen zijn onder zowel Sefardische als Asjkenazische Poskim, heb ik geschreven ten gunste van de tussenpositie voor alle gemeenschappen.